web
stats
فرهنگ عمومی، بستری برای همبستگی ملی
en کد مطلب: 56421 | تاریخ مطلب: 1397/08/16
نسخه چاپی | ارسال به دوستان

فرهنگ عمومی، بستری برای همبستگی ملی

فرهنگ عمومی یکی از مهم ترین ابعاد فرهنگ به شمار می رود که تاثیری مستقیم بر توسعه دارد و ارتقای آن تنها ناشی از افزایش سطح سواد و دانش جامعه نیست، بلکه نشان از فهم و درک متعالی افراد است. به طوری که برخی جوامع با وجود توسعه علمی از هرگونه ارزش های فرهنگی تهی هستند و آثار مخرب و ناهنجاری های اجتماعی فراوانی در آنها دیده می شود.

فرهنگ عمومی، بستری برای همبستگی ملی

فرهنگ عمومی یکی از مهم‌ترین ابعاد فرهنگ به شمار می رود که تاثیری مستقیم بر توسعه دارد و ارتقای آن تنها ناشی از افزایش سطح سواد و دانش جامعه نیست، بلکه نشان از فهم و درک متعالی افراد است. به طوری‌که برخی جوامع با وجود توسعه علمی از هرگونه ارزش‌های فرهنگی تهی هستند و آثار مخرب و ناهنجاری‌های اجتماعی فراوانی در آنها دیده می شود.


 فرهنگ عمومی از مباحث تعیین کننده در مدیریت کلی جوامع و بخش های مختلف در جامعه به شمار می رود. به همین دلیل سرمایه گذاری در جهت ارتقای سطح فرهنگ عمومی از ضرورت های بسیار مهم است. نقش فرهنگ با توجه به پیشرفت ابزارهای ارتباطی و تاثیر آنها بر بسیاری از پدیده ها و تحولات اجتماعی به مراتب بیش از گذشته احساس می شود، به گونه ای که فرهنگ نقش تعیین کننده ای در سطح بین المللی، داخلی و منطقه ای دارد و دولت از آن برای رسیدن به مقاصد و اهداف خود بهره می برد.


پیوندی که میان فرهنگ، هنر و فناوری به وجود آمده سبب شده است تا حرکت فرهنگی سرعت و گسترش نفوذ شدید و فراگیری داشته باشد و مساله تهاجم فرهنگی یا «قدرت نرم» مطرح شود. این مهم در بسیاری از زمینه های مهم اجتماعی کارکردهای فراوانی دارد. در واقع شخصیت اجتماعی مردم یک جامعه در گرو فرهنگ عمومی آن است و هدف، کیفیت و مسیر حرکت به طرف تعالی، زوال و عقب افتادگی به آن بستگی دارد، به همین دلیل شناخت و بررسی فرهنگ عمومی می تواند باعث ارتقاء و تحول جامعه شود و آن را در مسیر رشد و توسعه هدایت کند.


از منظر آیت الله خامنه ای رهبر معظم انقلاب، فرهنگ عمومی 2 بخش دارد: یک بخش آن ظاهری و بارز است که تأثیر خاصی بر روی ذهن، خلقیات، منش و تربیت افراد دارد و بخش دیگر آن مربوط به امور نامحسوس همچون اخلاقیات فردی و اجتماعی مردم و... است.


 فرهنگ عمومی در ایران مبتنی بر اصول و معارف اسلامی به شمار می رود. دین اسلام افزون بر اینکه یک سلسله مبانی فردی از نظر مسایل اخلاقی و فرهنگی تعیین کرده است، قانون ها و برنامه هایی نیز دارد که روابط اجتماعی افراد را با یکدیگر مشخص می کند. از این رو رعایت عدالت اجتماعی، توجه به معنویات در پیشرفت مادی جامعه و ترویج روحیه جمع گرایی از اولویت ‌های فرهنگ عمومی محسوب می شود.


اهمیت دادن به فرهنگ عمومی سبب شد تا شورای فرهنگ عمومی 14 آبان برابر با تصویب آیین ‌نامه شورای فرهنگ عمومی را به نام «روز فرهنگ عمومی» نامگذاری کند.


پژوهشگر گروه اطلاع رسانی ایرنا به مناسبت روز فرهنگ عمومی به گفت وگو با «منوچهر جلالی» جامعه شناس و نویسنده پرداخت. جلالی فرهنگ عمومی را دارای تعریف خاصی دانست و گفت: فرهنگ عمومی دارای چند وجه است که باید از جنبه های مختلف مورد بحث و بررسی قرار گیرد. در ادامه متن کامل این گفت وگو را می خوانیم.


 ** فرهنگ عمومی از معنای خاصی برخوردار است


گاهی فرهنگ را با میزان سواد و تحصیلات جامعه اندازه گیری می کنند اما باید گفت که فرهنگ در همه زمینه ها به ویژه در بحث ادبیات و هنر نیز دارای تعاریف خاص خود است. ویژگی‌های رفتاری در جامعه به‌ عنوان فرهنگ عامه محسوب می شود که باید این ویژگی‌ها با هدایت درست به طرف تقویت فرهنگ عمومی سوق داده شود. رفتارهایی که شایسته‌ فطرت انسان‌ها نیست، همچون خشونت، دروغ گویی و ناهنجاری ها در برخی مواقع به فرهنگ عامه تبدیل شده که جزو مضرات فرهنگ عمومی بوده است و باید اصلاح شود زیرا این عوامل به عنوان معضل های فرهنگی شناخته می شوند. مسوولان مربوطه و شورای فرهنگ عمومی باید با دستور کار قرار دادن این موارد به‌ صورت مستقیم و غیرمستقیم به اصلاح کژی ها و ناهنجاری ها در حوزه فرهنگ عمومی بپردازند. حوزه‌ شورای فرهنگ عمومی بخشی متفاوت است و باید با بررسی دقیق و کارشناسی نیازمندی‌های فرهنگی را شناسایی کند و برای ارتقای سطح فرهنگ عمومی جامعه همه توان خود را به کار گیرد.


 **فرهنگ عمومی مهمترین بُعد فرهنگ


فرهنگ عمومی یکی از مهم‌ترین ابعاد فرهنگ است که تاثیری مستقیم بر توسعه دارد و ارتقای آن تنها ناشی از افزایش سطح سواد و دانش جامعه نیست، بلکه نشان از فهم و درک متعالی افراد است. به طوری‌که برخی جوامع با وجود توسعه علمی از هرگونه ارزش‌های فرهنگی تهی هستند و آثار مخرب و ناهنجاری‌های اجتماعی فراوانی در آنها دیده می شود. فرهنگ در جامعه با رفاه نیز ارتباطی مستقیم دارد. هر انسانی علاقه مند است که از رفاه، آسایش و شرایط بسیار مطلوبی برخوردار باشدکه لازمه این امر وجود فرهنگی به شمار می رود که بتواند چنین ارتباطی را میان خواسته ها و امکانات با واقعیت های زندگی برقرار کند.


**فرهنگ عمومی و امنیت


امنیت از مهمترین خواسته های بشری به شمار می رود که اگر افراد یک جامعه آن را احساس نکنند، هیچ گونه ارزشی دیگر باقی نخواهد ماند. امنیت باید با فرهنگ عمومی متناسب باشد و جامعه به درک کاملی از آن برسد که این امر دارای قواعد و اصول خاص خود است. در غیر این صورت هیچ دستگاه و ابزاری نمی تواند امنیت را در بلندمدت در جامعه برقرار کند زیرا این دستگاه ها به تنهایی برای ایجاد امنیت کافی نیستند. در واقع بخشی از امنیت متکی به اعتقادات، بینش ها و ارزش های جامعه است و با توجه به اینکه ایران جامعه ای دینی محسوب می شود، باید به طرف ارزش‌های دینی حرکت کند و فرهنگ دینی و اعتقادی را مورد توجه قرار دهد.


**مولفه های فرهنگ عمومی


در سند چشم انداز بیست ساله بیش از هر مساله دیگری به فرهنگ عمومی توجه شده است، بنابراین ضروری است که برای ارتقای فرهنگ عمومی سرمایه گذاری شود زیرا این مساله در تمامی بخش های کشور آثار مطلوبی خواهد داشت. فرهنگ عمومی بر پنج مولفه جمع گرایی، قانون گرایی، وجدان کاری و مسوولیت پذیری، تعادل و تناسب در رفتارهای اجتماعی استوار است. با توجه به ضرورت ارتقای فرهنگ عمومی و تربیت روحیه اجتماعی و با شناخت محورهای تشکیل آن در جامعه باید موانع و چالش هایی را که در این حوزه تشکیل می شود، شناسایی و برای حل آنها اقدام اساسی کرد. مقاومت فردی، عقب ماندگی علمی و سیاست های استعماری، وابستگی به درآمد نفت و بی توجهی مسوولان و مدیران به برخی مسایل از مهمترین موانع رشد و ارتقای فرهنگ عمومی شناخته می شوند.


 ارتقای فرهنگ عمومی فرایندی دارد که باید سپری شود. عقاید و دیدگاه های عمومی موجود که تعیین کننده ارزش ها و معیارهای موجود و در نهایت رفتارها و هنجارهای هستند و اوضاع عمومی کشور را شکل می دهند باید به وسیله آموزش و پژوهش مورد توجه قرار گیرند و همچنین نیازها درک شوند و اینگونه با نظریه پردازی و آینده نگری موجب تحول در ارزش ها، معیارها و ارتقای فرهنگ عمومی شد زیرا این وضعیت سبب تغییر در رفتارها می شود و این گونه تحولات فکری، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی شکل می گیرد و در نهایت رشد و توسعه صورت می پذیرد. 


منبع: گروه اطلاع رسانی ایرنا، 14 آبان 1397


1197

. انتهای پیام /*
 

از ملی گرایی تا جهان وطنی

کانون اندیشه جوان برگزار می کند:

از ملی گرایی تا جهان وطنی

1 از 4

روابط پیچیده ایران و روسیه: اتحاد استراتژیک هدفی دوجانبه؟

انجمن علوم سیاسی دانشگاه گیلان برگزار می کند:

روابط پیچیده ایران و روسیه: اتحاد استراتژیک هدفی دوجانبه؟

3 از 4

در کجا ایستاده ایم؟

انجمن علوم سیاسی ایران برگزار می کند:

در کجا ایستاده ایم؟

4 از 4

تازه ترين مطالب